على در غزوهء احزاب ( خندق ) غزوهء احزاب در اواخر سال پنجم هجرت پيامبر ( ص ) و تقريبا دو سال پس از احد ، اتفاق افتاد ميان اين دو غزوه ، نبردها و درگيريهايى وجود داشت كه بيشتر اوقات پرچم پيامبر در دست على ( ع ) قرار داشت . در هر بحرانى كه آيين نوپا و پيروانش با آن مواجه مىشدند على در پيشاپيش آنانى قرار داشت كه كمر به رفع آن و بر طرف ساختن عوارضى كه بر دلها و جانها بجاى مىگذاشت ، مىبستند و در هر جايى كه نياز به قهرمانى و فداكارى و جانبازى بود و قهرمانان و شجاعان را ترس و وحشت فرا مىگرفت ، على ، حضور داشت . قريش و ديگر اعراب و هم‌پيمانانش از عربهاى حجاز و يهوديان يثرب ، به توافق رسيدند تا بر محمد در پايتخت نوپايش ، يورش آورند تا ديگر از اسلام اثرى بجاى نماند ، آنچنان كه در تأليفات سيره و تاريخ آمده گروهى از رهبران بنى النضير همچون سلام بن ابى الحقيق و حى بن اخطب و هودة بن قيس و ديگران كه پيامبر آنان را از مدينه بيرون رانده و دارايىشان را مصادره كرده بود با قريش در مكه تماس برقرار كردند و بدنبال مذاكرات مفصلى ، به توافق رسيدند كه پس از فراهم آوردن بيشترين نيرو بر مسلمانان يورش آورند . قريش از اين تجمع و اتحاد جديد ، استقبال كرد به اين گمان كه اتحاد تازه ، آنچه را كه در احد و بدر نتوانست تحقق بخشد ، عملى مىكند . گروهى از يهوديان و قريش ، به ميان اعراب به راه افتادند و نسبت به محمد در صورت پاى گرفتن او و دعوتش ، آنان را هشدار دادند . برخى اعراب پاسخ مثبتشان دادند . قريش به رهبرى ابو سفيان به همراهى چهار هزار جنگنده كه سيصد تن از آنان